لنز اصل و تقلبی را چطور تشخیص دهیم؟ خطرات لنزهای بی کیفیت برای چشم

لنز تماسی روی قرنیه می نشیند؛ بافتی که رگ خونی ندارد و اکسیژن خود را مستقیم از هوا و لایه اشک می گیرد. پس لنز باید اکسیژن را عبور دهد، استریل باشد و با انحنای چشم هماهنگ شود؛ ویژگی هایی که در لنز تقلبی تضمینی برایشان وجود ندارد.

پاسخ کوتاه: چطور لنز اصل را از تقلبی تشخیص دهیم؟

این پنج نشانه را کنار هم بررسی کنید و اگر یکی غایب یا ناهماهنگ بود، لنز را روی چشم نگذارید:

1. برچسب اصالت با کدی که در استعلام، همان محصول را نشان دهد.
2. شماره سری ساخت (LOT) و تاریخ انقضای یکسان روی جعبه و تک تک بلیسترها.
3. نشان CE همراه با شماره چهار رقمی نهاد ناظر، یا مجوز FDA.
4. مشخصات فنی کامل شامل BC، DIA و PWR.
5. فویل سالم و محلول شفاف و بی بو داخل بلیستر.

چرا لنز تماسی یک کالای پزشکی است؟

سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) همه لنزها، حتی لنزهای رنگی بدون نمره را تجهیزات پزشکی می داند و فروش آن ها را بدون نسخه مجاز نمی شمارد. کیفیت هر لنز با دو عدد سنجیده می شود: میزان عبور اکسیژن (Dk/t) و درصد آب؛ اعدادی که در لنز تقلبی معمولا اعلام نمی شوند، چون هیچ آزمایشگاهی آن ها را نسنجیده است.

لنز تقلبی دقیقا به چه لنزی گفته می شود؟

لنز تقلبی فقط کپی یک برند معروف نیست؛ لنز واقعی هم با بسته بندی دوباره یا نگهداری غلط به همان اندازه خطرناک می شود.

لنز قاچاق فریبنده تر از بقیه است؛ واقعا مال برند اصلی است، اما اگر سری ساختش فراخوان شود، خبرش هرگز به خریدار نمی رسد.

تشخیص لنز اصل از تقلبی در ۴ مرحله

۱. کیفیت چاپ و بسته بندی

جعبه لنز اصل چاپ یکدست دارد و نام و آدرس کامل سازنده روی آن درج شده است. غلط املایی، لوگوی کمی متفاوت و سلفون دوباره چسبانده شده، نشانه های رایج تقلب هستند.

۲. کد اصالت لنز و استعلام آن

لنزهایی که از مسیر قانونی وارد ایران می شوند، برچسب اصالت دارند. نام کالا در نتیجه استعلام باید دقیقا با لنز داخل دست شما یکی باشد، چون چسباندن برچسب یک کالای ارزان تر روی جعبه دیگر ترفندی رایج است.

۳. هماهنگی اطلاعات فنی جعبه و بلیستر

هر بلیستر باید همان LOT و تاریخ انقضای جعبه را داشته باشد؛ تفاوت این اعداد یعنی لنزها از بسته های مختلف جمع و دوباره بسته بندی شده اند. عدد BC هم مهم است، چون لنزی که انحنایش با قرنیه هماهنگ نباشد یا جا به جا می شود یا آن قدر سفت می نشیند که جلوی گردش اشک را می گیرد.

۴. بلیستر و ظاهر خود لنز

محلول بلیستر اصل کاملا شفاف و بی بوست و محلول کدر یعنی آلودگی. لنز اصل لبه نازک دارد و روی انگشت شکل کاسه ای متقارن می گیرد. در لنزهای رنگی باکیفیت، رنگدانه داخل لایه های لنز است، اما در برخی نمونه های ارزان روی سطح نشسته و با مالش ملایم جدا می شود.

استاندارد لنز چشم: کدام گواهی ها مهم اند؟

علامت CE بدون عدد چهار رقمی کنارش برای لنز کافی نیست؛ آن عدد شناسه نهاد ناظری است که محصول را بررسی کرده و در پایگاه NANDO اتحادیه اروپا قابل جستجوست.

خطرات لنز تقلبی برای چشم

خطرناک ترین پیامد، کراتیت میکروبی است. باکتری سودوموناس شایع ترین عامل آن است و ظرف یکی دو روز می تواند زخمی ایجاد کند که دید را برای همیشه کاهش دهد. لنزی هم که اکسیژن کافی عبور ندهد، قرنیه را وادار می کند رگ تازه بسازد؛ فرایندی بی درد که فقط در معاینه دیده می شود.

بعد از گذاشتن لنز به این علائم دقت کنید

• قرمزی که با درآوردن لنز کم نمی شود
• دردی که بیش از چند دقیقه ادامه دارد
• تاری دید یا حساسیت شدید به نور
• ترشح زرد، سبز یا کش دار
• لکه سفید کوچک روی بخش رنگی چشم

در این شرایط لنز را خارج کنید و بدون تجویز قطره کورتون دار نریزید. لنز و قاب را هم دور نریزید؛ چشم پزشک ممکن است برای کشت میکروبی به آن ها نیاز داشته باشد.

از کجا لنز اصل بخریم؟

فروشنده معتبر لنز این ویژگی ها را دارد:

• نماد اعتماد الکترونیکی، آدرس و تلفن ثابت
• اعلام کامل مشخصات فنی هر محصول
• ارسال کالا با برچسب اصالت سالم

برای مثال، وقتی از یک فروشگاه تخصصی مثل روشا لنز خرید می کنید، می توانید مشخصات فنی لنز را پیش از سفارش با نسخه خود تطبیق دهید و پس از تحویل، برچسب اصالت را خودتان استعلام کنید. قیمتی که چند برابر کمتر از بازار رسمی باشد معمولا یعنی یکی از مراحل واردات قانونی حذف شده است.

اشتباهاتی که لنز اصل را هم خطرناک می کنند

• خوابیدن با لنزی که برای خواب طراحی نشده است
• تماس لنز با آب، از جمله دوش گرفتن و شنا با لنز
• اضافه کردن محلول تازه به محلول کهنه داخل قاب
• عوض نکردن قاب لنز دست کم هر سه ماه یک بار
• استفاده از لنز ماهانه بیش از سی روز از زمان باز شدن بلیستر

سوالات متداول

آیا استعلام کد اصالت، سلامت لنز را تضمین می کند؟

خیر. کد اصالت فقط ورود قانونی را تایید می کند، نه شرایط نگهداری بعد از آن را.

لنز باز نشده تا چه زمانی قابل استفاده است؟

تا تاریخ چاپ شده کنار EXP یا نماد ساعت شنی. پس از آن، سازنده استریل بودن محلول را تضمین نمی کند، حتی اگر لنز سالم به نظر برسد.

جمع بندی

برای تشخیص لنز اصل از تقلبی، برچسب اصالت را استعلام کنید، LOT و تاریخ انقضا را بین جعبه و بلیستر تطبیق دهید و به سلامت پلمب و شفافیت محلول دقت کنید. اگر تردید داشتید، هزینه یک جفت لنز تازه همیشه کمتر از درمان قرنیه است.

منابع

• سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA)، Decorative Contact Lenses for Halloween and More
• مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری های آمریکا (CDC)، About Contact Lenses
• مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری های آمریکا (CDC)، Preventing Eye Infections When Wearing Contacts
• سازمان بین المللی استاندارد (ISO)، سری استانداردهای ISO ۱۸۳۶۹ برای لنزهای تماسی